اگر شما هم در حوزه تابلو برقها، موتورهای صنعتی یا تجهیزات الکتریکی فعالیت داشته باشید، حتماً اسم بیمتال به گوشتون خورده. شاید اولین سوالی که براتون پیش بیاد این باشه که بیمتال چیست؟ بیمتال یکی از اجزای حیاتی در سیستمهای الکتریکی است که وظیفه حفاظت از موتورهای الکتریکی رو بر عهده داره، بهویژه زمانی که جریان از حد مجاز عبور میکنه. حالا اگر بتونید تنظیم جریان بیمتال رو بهدرستی انجام بدید، میتونید از خرابیهای گرونقیمت موتور و تابلو برق جلوگیری کنید.
در این مقاله، قصد داریم بهطور ساده و کاربردی همهچیز رو درباره بیمتال توضیح بدیم؛ از عملکرد اون گرفته تا آموزش تنظیم جریان بیمتال برای موتورهای سه فاز و حتی تفاوتش با سیستمهای کنترل بار. پس اگه میخواهید یاد بگیرید که چطور میتونید از این قطعه مهم استفاده کنید، این مطلب رو تا انتها بخونید.
بیمتال موتور چیست؟
بیمتال موتور یا رله حرارتی یکی از اجزای اصلی در مدارهای الکتریکیه. این قطعه معمولاً کنار کنتاکتور نصب میشه و زمانی که جریان از حد مجاز عبور میکنه، بهواسطه گرما عملکرد خودش رو انجام میده و مدار رو قطع میکنه تا از آسیب به موتور جلوگیری بشه.
در واقع، بی متال یک دستگاه مکانیکی و حرارتی است که عملکردش وابسته به تغییرات دما و گرما در جریان الکتریکیه. ولی کنترل بار یک دستگاه الکترونیکی است که با دقت بسیار بالا جریان رو اندازهگیری میکنه و سریعتر از بیمتال عمل میکنه. با این حال، از اونجایی که تنظیم جریان بیمتال سادهتر و هزینه کمتری داره، در بسیاری از پروژهها همچنان از این رله حرارتی استفاده میشه.
تنظیم جریان بیمتال به شما کمک میکنه تا بدون اینکه نیازی به دستگاههای پیچیدهتری مثل کنترل بار باشه، محافظت لازم برای موتور رو فراهم کنید و بهراحتی تنظیمات مربوط به جریان رو انجام بدید.
چرا تنظیم جریان بیمتال انقدر مهمه؟
درست است که بیمتال بهطور خودکار از موتور در برابر جریانهای اضافی محافظت میکنه، ولی اگر تنظیم جریان بیمتال بهدرستی انجام نشه، ممکنه یا مدار بیدلیل قطع بشه یا موتور آسیب ببینه. در نتیجه، این تنظیم دقیق بهطور مستقیم روی عمر موتور تأثیر میگذاره و میتونه هزینههای تعمیراتی رو بهطور قابل توجهی کاهش بده.
در واقع، تنظیم جریان بیمتال خیلی بیشتر از اون چیزی که به نظر میاد، اهمیت داره. چرا که اگر تنظیمات بهدرستی انجام نشه، موتور ممکنه دچار مشکل بشه و نیاز به تعمیرات یا تعویض پیدا کنه، که هزینههای سنگینی رو به همراه میآره. اما با تنظیم صحیح، میتونید این مشکلات رو تا حد زیادی کاهش بدید و عمر مفید موتور رو افزایش بدید.
اینکه جریان هر موتور بهطور دقیق تنظیم بشه، خیلی اهمیت داره. مثلاً موتورهایی که در محیطهای صنعتی فعالیت میکنن، بیشتر تحت فشار قرار دارند و تنظیمات نادرست ممکنه منجر به خرابیهای جدی بشه.
آموزش تنظیم جریان بیمتال
برای اینکه تنظیم جریان بیمتال رو بهدرستی انجام بدید، باید چند مرحله ساده اما مهم رو رعایت کنید. در این بخش، ما بهصورت مرحلهای نحوه تنظیم بیمتال رو آموزش میدیم.
- پلاک موتور رو بخون
اول از همه باید جریان نامی موتور رو از روی پلاک موتور بخونید. برای مثال، ممکنه مقدار جریان نامی نوشته شده باشه 5.5 آمپر. این عدد برای تنظیم جریان بیمتال بسیار مهمه و باید در تنظیمات به اون توجه داشته باشید.
- تنظیم پیچ بیمتال
بیمتالها معمولاً یه پیچ تنظیم دارند که روی اون یک رنج آمپری نوشته شده. باید پیچ رو روی همون عددی که از روی پلاک موتور خوندید تنظیم کنید. این مرحله دقیقاً یعنی آموزش تنظیم جریان بیمتال در عمل!
حالا که پیچ رو تنظیم کردید، مهمه که موتور رو بهطور آزمایشی روشن کنید و عملکرد دستگاه رو چک کنید تا مطمئن بشید که تنظیم جریان بیمتال بهدرستی انجام شده.
- تست عملکرد
اگر بیمتال شما دکمه TEST داره، حتماً تستش کنید. این کار کمک میکنه تا مطمئن بشید تنظیم جریان بیمتال به درستی انجام شده و عملکرد اون بهدرستی تست شده است. تست کردن این مرحله، امکان بروز مشکلات رو کاهش میده و شما میتونید با خیال راحت از موتور استفاده کنید.
تنظیم بیمتال برای موتور سه فاز
زمانی که با موتورهای سه فاز سروکار دارید، تنظیم جریان بیمتال اهمیت دوچندانی پیدا میکنه. چرا؟ چون این موتورها معمولاً بار بیشتری دارند و در صنایع مختلف کاربرد دارند. پس باید مطمئن بشید که بیمتال رو دقیقاً متناسب با جریان هر فاز تنظیم کردید. برای انجام این کار، دقت کنید که جریان هر سه فاز رو بررسی کرده و بیمتال رو مطابق بیشترین جریان تنظیم کنید.
موتورهای سه فاز معمولاً به دلیل بار بیشتر، فشار بیشتری به سیستم وارد میکنن و اینجاست که اهمیت تنظیم جریان بیمتال به وضوح نمایان میشه. باید مطمئن بشید که تنظیمات دقیق انجام شده و بیمتال همراستا با شرایط هر فاز قرار گرفته.
تنظیم بیمتال اشنایدر
بیمتال اشنایدر یکی از پرطرفدارترین مدلهای بیمتال توی بازار هست که بهراحتی قابل تنظیمه. این مدل بیمتالها دقیقاً اندازهگیری میکنن و تنظیماتشون هم خیلی ساده و راحت هست. بهعلاوه، ویژگیهایی مثل قابلیت Reset و تست کردن عملکرد باعث میشه که اگه دنبال یه مدل مطمئن برای تنظیم جریان بیمتال هستید، بیمتال اشنایدر انتخاب خوبی باشه.
مزیتهای دیگر بیمتالهای اشنایدر اینه که در صورت بروز مشکل، قابلیت بازنشانی (Reset) دارند و میتونید در کمترین زمان سیستم رو بازگردونید به حالت اولیه.
جدول پیشنهادی برای تنظیم جریان بیمتال
در جدول زیر، میتونید براساس توان موتور، جریان نامی و مقدار پیشنهادی تنظیم جریان بیمتال رو مشاهده کنید:
| نوع موتور | توان موتور (kW) | جریان نامی تقریبی (A) | مقدار پیشنهادی تنظیم بیمتال (A) |
| موتور سه فاز القایی | 0.75 | 1.8 – 2.0 | 2.0 |
| موتور سه فاز القایی | 1.5 | 3.2 – 3.5 | 3.5 |
| موتور سه فاز القایی | 2.2 | 4.5 – 5.0 | 5.0 |
| موتور سه فاز القایی | 3.0 | 6.0 – 6.5 | 6.5 |
| موتور سه فاز القایی | 4.0 | 7.5 – 8.5 | 8.0 |
| موتور سه فاز القایی | 5.5 | 10.0 – 11.0 | 11.0 |
| موتور سه فاز القایی | 7.5 | 14.0 – 15.0 | 15.0 |
این جدول میتونه به شما کمک کنه که در هر شرایطی، تنظیم جریان بیمتال رو بهدرستی و بر اساس استانداردها انجام بدید.
جمعبندی نهایی
حالا که همهچیز رو درباره بیمتال یاد گرفتید، دیگه میتونید خودتون تنظیم جریان بیمتال رو برای هر موتوری بهدرستی انجام بدید. از شناخت اینکه بیمتال چیست؟ گرفته تا نحوه تنظیم بیمتال مخصوصاً برای موتورهای سه فاز و برندهای معتبر مثل اشنایدر، همهچیز رو یاد گرفتید.
اگه دنبال یه مرجع مطمئن برای خرید بیمتال اشنایدر هستید، فروشگاه داماس کالا یکی از گزینههای عالی برای خرید آنلاین محصولات برق و الکترونیکیه. تنوع محصولات، مشخصات فنی دقیق و مشاوره تخصصی از ویژگیهای داماس کالا هست که خرید از این فروشگاه رو به انتخابی مناسب تبدیل میکنه. وقتی از داماس کالا خرید میکنید، مطمئنید که محصول انتخابی شما دقیقاً متناسب با نیازهای شماست و میتونید راحتتر تنظیم جریان بیمتال رو انجام بدید.
اگر نظر یا تجربه ای در این زمینه دارید، خوشحال می شویم که آن را از طریق بخش نظرات با ما و دیگر کاربران سایت در میان بزارید.